Copyright by A. Emmes, Utrecht, 2001 Ga naar de homepage van deze site Ga naar de algemene trefwoordelijstndex
Ga naar hele voedingsbladzijde of de alfabetische voedingslijst
Inleiding
Voeding Algemeen
Antroposofisch
Ayurveda-dieet
Biologisch-dynamisch
BrahmaKumaris
Eliminatiedieet
Eversdieet
gen-tech
Graham-dieet
Maas-dieet
MacDougall-De Vries
Macro-biotisch dieet
Ontgiften / slakken
Orthomoleculair
recepten
Sapdieet / Stoffen
Spirituele voeding
Vasten-Reinigingskuren
Veganistisch dieet
Vegetarisch dieet
Gezonde voeding is geen mystieke zaak, maar een broodnuchtere levensvoorwaarde.   (Zie ook recepten.)

Inleiding
Dat voeding een basis voor de gezondheid is, zal duidelijk zijn.
Een goed volwaardige gevarieerde voeding is nodig om het lichaam van al zijn bouwstoffen te voorzien. Er zijn verschillende diŽten speciaal voor MS ontwikkeld. Het wonderlijke is dat sommige diŽten tegenstrijdige regels bevatten en dat er bij al die diŽten mensen met MS baat hebben gevonden. Misschien is de beslissing om zelf aan je gezondheid te gaan werken door goed te eten en er dus minstens drie keer per dag bewust vorm aan te geven wel het meest helende element van al die diŽten, of wellicht heeft dit te maken met het feit dat ieder mens uniek is en ook een uniek lichaam heeft. Al die diŽten gaan uit van een idee over wat wel en niet goed is.
Wie gezond wil eten kan uit een ruime keuze aan gezondheidsdiŽten kiezen. Bijna al die diŽten zijn omstreden.
Het is zonder meer een goed advies om nooit in ťťn keer het hele voedings- en leefpatroon drastisch te veranderen. Over het algemeen heeft het lichaam tijd nodig om aan die veranderingen te wennen. Neem minstens zes weken overschakeltijd.
De diŽtisten-opleiding (HBO) duurt vier jaar en gaat bijna uitsluitend over voeding in relatie tot verstoringen van de gezondheid. Alle thuiszorgorganisaties hebben diŽtisten in dienst. Men kan dus bij hen heel goed terecht voor informatie en advies, ook over een dieet van eigen keuze.

Voeding Algemeen

Het is opmerkelijk hoe weinig aandacht er is voor kennis over voeding en het verband met onze gezondheid binnen ons opvoedingssysteem.
Onze voeding komt steeds verder van de natuur af te staan.
1. Er zijn nauwelijks nog onbewerkte producten te koop.
Bijna alle kant-en-klaarproducten bevatten toevoegingen, variŽrend van genetisch gemanipuleerde soja tot extra kleur-, geur- en smaak stoffen. Blikjes en potten met worteltjes en maÔs bevatten vaak toegevoegde kristalsuiker. Kant-en-klaar bakmelen bevatten vrijwel altijd soja. Ook gewoon vers brood, verse stroopwafels of gevulde koeken bevatten tegenwoordig bijna altijd toegevoegde stoffen, meestal soja. Ze heten brood- of bakverbeteraars.
Deze stoffen zorgen ervoor dat het brood langer z'n aangepaste smaak blijft houden en beter in te vriezen is.
Ze verbeteren de kwaliteit van de voedingswaarde echter heel beslist niet.
2. Doordat de afstand tussen producent en consument steeds groter wordt, zijn echt verse producten schaars geworden.
Doordat er koelhuizen zijn, kun je in Nederland nauwelijks nog verse groente krijgen. Ook als U bij de groenteboer of in de supermarkt "verse" wortels koopt, hebt u kans dat die worteltjes meer dan een halfjaar in een koelcel hebben gelegen.
3. Omdat onze voedselproductie steeds grootschaliger is geworden, worden bijna alle producten met kunstmest geproduceerd en met gif bespoten. Die landbouwgiften heten tegenwoordig zelfs "gewas-veredelings-producten." Er worden niet voor niets steeds meer landbouwgiften verboden. Degene die nu nog toegestaan zijn, zullen wellicht over een aantal jaar (pas als de gevolgen duidelijk worden) ook verboden worden. Gif is en blijft gif. Gif eten, betekent dat je jezelf vergiftigt, ook al is het maar een beetje. Het blijft ongezond
4. Bovendien komen er steeds meer producten (o.a. tomaten, maÔs en soja) op de markt waarmee geknutseld is met het genetisch materiaal. Alle geruststellende berichten van wetenschappers ten spijt is er geen enkele garantie dat dit onschadelijk zal zijn voor de generaties die na ons komen. Dat kan namelijk pas blijken als het dus al te laat is. (Er zijn in het verleden genoeg blunders geweest met medicijnen, o.a. DES, waarbij pas jaren later bleek dat de stof beslist niet onschadelijk was voor de komende generaties.) Ook als die schadelijkheid nu nog niet te bewijzen valt, wil het niet zeggen dat het DUS onschuldig is. De AKB en Greenpeace geven beide op hun websites informatie over genetisch gemanipuleerde producten. Zie voor actuele informatie ook: PAS OP
5. Wij hebben in Nederland helaas wetten gekregen die toestaan dat er gif in eten zit. Die wetten gaan erover dat er niet meer een nogal variabel percentage gif in mag zitten. Die toegestane gifpercentages worden over het algemeen steeds hoger.
Vrij recent is er nog een rel geweest over Franse druiven waar zenuwgas in zat. Omdat de bloesem vaak al bespoten is, helpt wassen niet meer om het gif er nog uit te krijgen. Iedere cel van zo'n vrucht bevat dan gif.
Na de ramp met de kernreactor in Tsjernobyl werd de toegestane hoeveelheid straling in voeding met een factor 1000 verhoogd. Dat percentage is daarna NOOIT meer verlaagd en zelfs nog verhoogd. Dit heeft onder andere tot gevolg dat nu champignons standaard worden bestraald (omdat ze dan langer wit blijven). Er mag dan zelfs nog op de verpakking staan dat ze ONbestraald zijn, omdat de totale hoeveelheid straling binnen de toegestane (m.i. te hoge) norm blijft.
Etiketten geven weinig garantie, omdat de wet toestaat dat zolang de hoeveelheid ongewenste stoffen maar onder de norm blijft, ze niet vermeld hoeven te worden.
"Ongezoet" wil niet zeggen dat er geen suiker is toegevoegd. Het wil alleen maar zeggen dat er niet meer suiker in zit dan er maximaal van nature volgens de wet in mag zitten.
Kreten als "biologisch gegroeid" zeggen helemaal niks, omdat alles biologisch groeit. Alleen de erkende keurmerken als "Skal" en "Demeter" en zo nog een paar, geven een garantie die door de betreffende organisaties zelf wordt gegarandeerd. Het blijft een kwestie van vertrouwen, en zo af en toe slipt er iets tussen de keuringen door. Oplichterij heeft altijd al een aantal mensen veel geld opgeleverd. Dat is nu eenmaal nooit helemaal te voorkomen. De Alternatieve Konsumenten Bond geeft op dit gebied veel informatie. (zie adressen en links)
6. Bijna alle op deze bladzijde vermelde diŽten gaan ervan uit dat U zo natuurlijk mogelijke, zonder kunstmest en bestrijdingsmiddelen geproduceerde ingrediŽnten koopt en dat U geen kant-en-klaarproducten gebruikt.
Deze producten kunt U krijgen bij de z.g. groene- & natuurvoedingswinkels en op boerenmarkten.

7. Over het algemeen geldt dat afwisseling in voeding belangrijk is. De schijf van vier of vijf van het Voorlichtingsbureau voor de Voeding wordt bekend verondersteld.
Hoe verser en hoe minder bewerkt de voeding is, hoe waardevoller de voeding zal zijn. Iedere keer dat eten wordt opgewarmd verdwijnen er essentiŽle voedingsstoffen en verliest de voeding aan waarde. Deze website bevat een bladzijde met recepten zonder kant en klaar producten.
8. Er gaan hardnekkige geruchten dat een magnetron-oven het eten a.h.w. op zou blazen en dat er door de agressieve manier van verwarmen zoveel vitale stoffen verloren gaan, dat magnetron-eten schadelijk zou worden voor het immuunsysteem.
Het idee daarachter is dat verse en rauwe groenten a.h.w. nog leven en dat de mens dan a.h.w. levende stoffen zoals enzymen, binnen krijgt en dat juist die stoffen essentieel zijn voor het flexibel functioneren van het immuunsysteem.
Een worteltje dat je zo uit de grond eet, smaakt heel anders dan een gekocht worteltje. Dat komt doordat zodra het worteltje wordt geoogst, het begint af te sterven en dan beginnen de levende stoffen te veranderen en uit elkaar te vallen. Na een paar uur bewaren, eet men al een ander worteltje.
9. Er zijn mensen die beweren dat groenten die bij kunstlicht zijn gekweekt, minder vitale stoffen verzamelen dan groenten die de tijd gekregen hebben genoeg zonlicht te assimileren. Dat zonlicht niet alleen de smaak ten goede komt, maar ook de voedingswaarde. Een biologisch-dynamisch gekweekte komkommer, of tomaat, heeft veel meer smaak en proeft minder waterig. Bij versnelde groei, groeit iets als het ware uit zijn kracht, en blijft er een minder waardevol product over.
Antroposofisch dieet
Antroposofie is een leefwijze die tot doel heeft dat de mens in harmonie met zijn omgeving en de hem omringende krachten in de hele kosmos, leeft. Alles is onderworpen aan de dynamiek (beweging) van de kosmos, ook de mens. Zo is de term biologisch-dynamisch verbonden met alle producten die volgens de ideeŽn van de antroposofie (Rudolf Steiner) zijn geproduceerd.
De antroposofie voorziet niet in een speciaal dieet voor MS. De antroposofische geneeswijzen gaan niet zozeer uit van de ziekte waaraan men lijdt, maar van de Mťns die aan een of andere ziekte lijdt. De mens staat binnen deze visie centraler dan de ziekte, en er zal dus meer naar de mens zťlf worden gekeken dan naar zijn ziekte bij het kiezen van een behandelwijze, die ook een eventuele voedingsrichtlijn kan bevatten.
Ayurveda-dieet
De Ayurveda zijn de heilige Hindoe-geschriften die richtlijnen voor een gezonde leefwijze bevatten. Net als het Brahma Kumaris-dieet is het doel van dit dieet om ook via de voeding bij te dragen aan de zuiverheid die nodig is voor een spirituele ontwikkeling. De Veda's werken met drie basiskwaliteiten of krachten: Raja, Tamas en Satva (zie hiervoor Guna's). Het voedsel wordt onderverdeeld in voedsel dat sterk activeert (wij zouden zeggen bijdraagt aan STRESS , zij noemden het Raja) zoals bijvoorbeeld: kerrie, peper, uien, knoflook, tomaten en alle planten van de nachtschade-familie.
Voedsel dat vertraagt, slaperig of indolent maakt, zoals bijvoorbeeld: alcohol, suiker, hasj en zo nog een paar. (Zij noemden dat Tamas.)
En voedsel dat evenwicht brengt, zoals rijst, verse groenten en fruit. (Zij noemden dat Satva.) Net zoals bij ons, gaat het erom dat de totale voeding in evenwicht is en kan bijdragen om het evenwicht in de mens te helpen herstellen. (Zie ook recepten.) Binnen de Ayurveda is het dieet maar een onderdeel van de totale levenswijze die nodig is om gezond te blijven of worden.
Bloedgroependieet
Bloedgroepen:   Landsteiner ontdekte dat er vier bloedgroepen onderscheiden kunnen worden: A, B, AB en O. De bloedgroep zou bepalen welke voedingsstoffen en -producten een mens goed of slecht verdraagt. Er een website bloedgroependiŽet.


Biologisch-dynamisch
Alles wat leeft beweegt. Alles wat gezond is beweegt zich binnen de marges rond een evenwichtstoestand. Dat is de dynamiek van het leven. Biologisch-dynamisch is een antroposofisch begrip dat meestal verbonden wordt met een teeltwijze van gewassen. Deze gewassen zijn geteeld op een wijze die rekening beoogt te houden met alle bioritmes in de kosmos. De term biologisch-dynamisch betekent niet alleen dat er gezaaid en geoogst is volgens de maankalender, maar ook dat het voedsel met respect is behandeld. D.w.z. er is gťťn landbouwgif, gťťn kunstmest en gťťn kunstlicht gebruikt, alles is gegroeid onder de zorg en het respect van boer (boeken). Als iets het etiket biologisch-dynamisch mag voeren dan is ecologisch gezien zo'n beetje de hoogste kwaliteit gegarandeerd. "Demeter" is een goed gecontroleerd antroposofisch keurmerk, dat u met een gerust hart kunt vertrouwen.
Brahma Kumaris-dieet
Het Brahma Kumaris-dieet bevat heel veel overeenkomsten met het Evers-dieet. Het zou me niks verbazen als dokter Evers destijds door de Brahma Kumaris-stroming is beÔnvloed. Het uitgangspunt is dat alles met energie te maken heeft. Prana is de oerenergie waaruit de kosmos is opgebouwd. De natuur en alles is doordrongen van Prana. Iedere manipulatie aan iets wat uit de natuur komt, verandert er iets aan. De Prana krijgt daardoor een minder natuurlijke vorm, en wordt volgens de aanhangers van deze richting dan voor de mens en zijn gezondheid minder waardevol. Het streven is dus om alles zo natuurlijk mogelijk te eten. Liefst rauw en zo onbewerkt mogelijk. Iedereen die iets met het eten doet, laat bovendien als het ware een energetische vingerafdruk op het eten achter. Vandaar dat het streven is dat er zo min mogelijk handen hebben gezeten aan het eten dat uiteindelijk op je bord ligt, zodat je weet dat je eten zo min mogelijk met emoties en onrust van anderen is vervuild. Want al die energieŽn van anderen verstoren die van jou, en leiden je af van je eigen weg op aarde richting hemel. (Zie ook recepten.)
Eliminatie-dieet of Exclusie-dieet
Elimineren is een ander woord voor uitsluiten. Het doel ervan is om uit te vinden voor welke voedingsstoffen men allergisch is. Het is een soort heel eenvoudig basisdieet, men laat net zolang alles weg, totdat er niks meer in de voeding zit waar men allergisch op reageert. Daarna kan men een bepaald voedingsmiddel toevoegen om uit te vinden of daar een stof in zit waarop men allergisch reageert. Dokter Maas paste dit eliminatiedieet toe op zichzelf om uit te vinden welke stoffen haar MS negatief beÔnvloedden. Voor details zie: artikel

Evers-dieet

Volgens Dr. Evers wordt MS veroorzaakt doordat onze voeding steeds verder is gaan afwijken van de oervoeding, zoals mensen die in het verre verleden aten. Zijn dieet bestaat uit bijna uitsluitend rauwe, verse, onbewerkte natuurlijke vegetarische voeding, rauwe eieren, rauwe melk en karnemelk, boeren roomboter die gekarnd is uit onverhitte melk mag ook. Granen en bonen zijn producten die een mens moeilijk rauw kan verteren. Om toch te voorkomen dat ze verhit moeten worden, liet hij ze eerst kiemen. Dit dieet vereist een erg goed gebit. Bij zijn leefregels horen meer zaken dan alleen voeding, het omvat een compleet natuurlijke leefwijze en dus o.a. ook koud baden of douchen.
In Duitsland was of is een speciale Dr. Evers Kliniek, een soort Kuhrort, waar men een tijdje kon verblijven om volgens zijn leefregels te leven en tot rust te komen. Hij schreef zelf een boek over zijn leefwijze dat helaas is uitverkocht. Iet Dernee, de oprichtster van een van de eerste alternatieve MS patiŽntenorganisaties gaf er jaren lang voorlichting over. Els Wannee schreef een ankertje alleen over zijn dieetregels. (Zie ook recepten.) De kliniek in Duitsland schijnt nog steeds te bestaan en inmiddels te worden geleid door de kleinzoon van dr. Evers.
Zie ook Iet Dernee en Erv-29. (Duitse website: www.dr-evers.de).

Genetisch gemanipuleerde voeding

Glutenvrijdieet
Gluten zijn bestanddelen van onder andere tarwe. Het zijn een soort elastische eiwitstrengen. De substantie die het deeg soepel en elastisch maakt. Sommige mensen hebben een voedselallergie of -intolerantie voor gluten. Gluten zitten in veel granen, behalve maÔs, boekweit, quinoa en rijst. Spelt en gierst bevatten weinig gluten. Haver bevat er minder dan tarwe. De Coeliakievereniging behartigt de belangen van de mensen die geen gluten mogen hebben. Dit dieet brengt met zich mee dat er heel veel kant-en-klaar producten en vleeswaren afvallen, omdat ze vaak met glutenhoudende bindmiddelen zijn bereid. Het strenge MacDougalldieet is ook glutenvrij. (Zie gluten.)

Graham-dieet of ARMS-dieet

Een van de mogelijke oorzaken van MS die regelmatig wordt genoemd, is een afwijking in de essentiŽle vetzuur-stofwisseling.
De verzadigde vetten zouden niet goed worden afgebroken, waardoor de haarvaten beschadigen. Zo zou de bloed-hersenbarriŤre doorbroken worden. Dan zouden de gifstoffen uit het bloed de ontstekingachtige MS-verschijnselen veroorzaken.
In het dieet worden daardoor alle verzadigde vetten rigoreus vermeden en bepaalde essentiŽle vetzuren moeten meer worden gegeten dan in ons gangbare voedingspatroon gebruikelijk is.
Die vetzuren zitten met name in teunisbloemolie en visolie. Beide zijn ook in capsules als voedingsadditieven te verkrijgen. Zowel bij de orthomoleculaire organisaties, als bij het Kruidvat. (Zie ook recepten.)
Judy Graham, zelf een MS-patiŽnte, schreef hier een MS-patiŽntengids over (uitverkocht). In 1989 herschreef ze deze gids (niet vertaald) Het boek omvat veel meer dan alleen informatie over voeding en is zeer gedegen geschreven. Het bevat vrij veel wetenschappelijke verhandelingen over voeding en dat is geen eenvoudige kost. Een aanrader dus voor iemand die er echt iets vanaf wil weten!
reageer

Maas-dieet
Dr Maas was het niet eens met wat er hier stond geschreven, en vond dat de korte samenvatting haar dieet te kort deed. Vandaar dat alle verwijswoorden die naar dit stuk lopen, niet meer werken. (Er wordt aan gewerkt om dat weer te veranderen.)
Zij schreef zelf als vervanging de volgende tekst:
Bovendien mochten we het artikel over haar dieet MET de DIEETREGELS uit het blad ORTHO, september 2000 integraal in deze website opnemen. Zie: artikel. Waarvoor onze dank.
Zie voor actuele informatie ook: PAS OP

Mevrouw A.G.A. Maas, arts, die zelf MS heeft, is er bij toeval achter gekomen, dat MS het gevolg is van een intolerantie voor bepaalde voedingsmiddelen. Na jaren van zoeken, is er een lijst uitgekomen, die beschreven wordt op Internet.

Niet alle mensen met MS reageren hetzelfde op bepaalde voedingsmiddelen. Ook al is er nu een 'algemene' lijst opgesteld van dingen die de meesten wel of niet verdragen, het is mogelijk dat u 'anders' reageert. U kunt dus het beste zelf goed blijven opletten.
Ook is het mogelijk dat u geen MS hebt, maar een andere neurologische aandoening. De diagnose is soms moeilijk te stellen.
Wereldwijd volgen duizenden mensen met MS met succes het eliminatie- of exclusie-dieet.

Verder lezen in het Engels op: www.early.com/~rciferri/MS.html of in het Nederlands in het septembernummer 2000 van Ortho, magazine voor orthomoleculaire geneeswijze.

Elke dag gezondheidnieuws op www.orthoeurope.com     Mevrouw A.G.A. Maas. MD Ervaring-1; Erv-2; Erv-3 en (Erv-4)

MacDougall-De Vries-dieet
Roger MacDougall werd voor MS gediagnostiseerd in 1953. De eerste jaren vertoonde hij serieuze symptomen, zijn ogen, benen, vingers en spraak werden aangetast en hij zat binnen de kortste keren in een rolstoel. Hij besloot, zonder dat hij enige medische achtergrond had, zijn eigen genezing te vinden. Dat deed hij ook. Hij was een fitte zeventiger die de hele wereld rondreisde om lezingen te geven. Hij scheen zelfs trappen met twee treden tegelijk op en af te springen en is uiteindelijk op 83-jarige leeftijd, zonder MS-symptomen overleden.
Hij besloot het zelfhelend vermogen van zijn eigen lichaam te vertrouwen en te gaan stimuleren.

Hij gaf zijn lichaam een aantal keer per dag de opdracht om nieuwe myeline in zijn zenuwschedes te laten groeien. Hij was ervan overtuigd dat zijn lichaam dat kon.

Daarnaast ging hij met voeding experimenteren.
In eerste instantie zag hij gluten als de boosdoener die MS veroorzaakte. Hij schrapte alle glutenhoudende levensmiddelen uit zijn voeding. Al experimenterend met zichzelf, kwam hij tot de volgende dieetregels:
1.Geen gluten
Gluten zijn een elastische eiwitachtige stof. Het zit in bijna alle deegwaren. Glutenvrij wil zeggen dat veel producten verboden worden.
Verboden:
alle producten die tarve, haver, gerst of rogge bevatten. D.w.z. bijna alle brood-, koek-, cake-, beschuit-, knšckebrŲd-, toast-, pasta- en mŁsli-soorten, en bovendien bijna alle conserven en kant-en-klaarproducten. Ook in bijv. kroketten en worst zitten gluten. Lees daarvoor de etiketten!
Toegestaan:
producten die uitsluitend rijst, maÔs, gierst, boekweit, sago en/of tapioca bevatten. En dan nog alleen als men niet allergisch is voor een van deze producten. Allergie tegen m.n. maÔs komt vrij veel voor. soja wordt hier niet meer genoemd, omdat bijna alle soja genetisch gemanipuleerd is.
Sommige mensen kunnen gluten niet verteren. Onderzoek heeft uitgewezen dat in dat geval er wat mis gaat met de omzetting van dihomo-gamma-linoleen zuur in series 1 prostaglandines. De Australische dr. R Shantin uit Melbourne heeft geopperd dat daardoor indirect de zenuwschedes beschadigen. Het vele voorkomen van MS in het Westen zou er dan mee te maken hebben dat hier de tarwe relatief veel gluten bevatten.
2. Heel weinig zoetigheid en geen geraffineerde suikers
Vrij veel mensen met MS hebben het gevoel dat suiker en alcohol hun symptomen verergeren. Met name geraffineerde suikers en alle suikers die verhit zijn geweest, dus ook niet koud-geslingerde honing. De meeste honing wordt tot 180ļC verhit om het beter te conserveren.
Verboden:
alle producten die geraffineerde suikers bevatten, zoals jam, taart, koek, blikvruchten en groenten, ijs, chocolade, de meeste dranken, kant-en-klaarproducten, enz.
Toegestaan:
koud-geslingerde honing; rauwe oersuiker; fructose; verse vruchten (liefst onbespoten); gedroogde (zuid) vruchten; rozijnen; verse noten.
3. Weinig melkproducten en heel weinig verzadigde vetten
Verboden:
Boter, slagroom, volle melk en volle melkproducten, kaas, alle vette vleessoorten zoals spek, varkensvlees, eend, gans, en bijna alle vleeswaren zoals bijv. worst.
Toegestaan: Dieetmargarine; zonnebloem- en saffloerolie, klein beetje magere melk, of kaas; of magere yogurt, of kwark, eieren, kip, magere runderlapjes, met mate rookvlees, en alle vissoorten.
Voor alle toegestane producten geldt dat het totaal van de voeding maar weinig verzadigde vetten mag bevatten. Het mag wel rijk aan meervoudig onverzadigde vetzuren zijn (maar die zitten niet in vlees- en melkproducten, wel in vis)
4.Dranken ( Vele dranken bevatten gluten of suiker of allebei.)
Verboden:
Bier, wisky, jenever, gin, oploskoffie, warme chocola, alle instant producten, frisdranken, alle melkhoudende dranken.
Toegestaan:
Natuurlijk suikervrije fruitsappen, ongezoete groentesappen, kruidenthee, thee, decaf, cider, mineraalwaters en kraanwater.
5. Andere voedingsmiddelen
Alle voedingsmiddelen die niet verboden zijn, zijn toegestaan. Behalve uiteraard als u er allergisch voor bent.

Toegestaan:
Alle verse groenten, peulvruchten, zaden, noten, alle verse vis, alle kruiden, specerijen en smaakstoffen, zolang ze geen suiker, gluten of verzadigde vetten bevatten. Dus als u er niet allergisch voor bent ook: tomaten, bananen en pinda's.
6. Extra voedingssupplementen met vitamines, mineralen en sporen elementen.

Aangeraden:
Vitamines: B-1, B-2, B-6, foliumzuur, Inositol, nicotinezuuramide, pantotheenzuur, vitamine-C en vitamine-E.
M.O.V.vetten: lecithine, teunisbloemolie
Mineralen en sporen elementen: magnesium, zink, koper, ijzer en selenium
Er zijn voedingssupplementen op natuurlijke basis verkrijgbaar via de AOV (Adviesbureau Orthomoleculaire Voeding), bij het Kruidvat en bij de gewone apotheek: o.a. Supradyn-complex forte bevat al deze stoffen, behalve lecithine en teunisbloemolie. Zie ook de website van: users.pandora.be/multiple.sclerose/ en bij links in het blauwe menu vindt u nog meer websites vermeld over dit fenomeen.
Macro-biotisch dieet
Macro-biothiek is een voortvloeisel van de Chinese levensvisie.
Deze staat uitgebreid beschreven op de bladzijde over Chinese Heelwijzen
Het streven is om via de voeding het evenwicht tussen Yin en Yang te bevorderen.
Dit dieet is in Nederland nogal omstreden omdat het wel erg rigide en eenzijdig is. Als men dit dieet langere tijd volgt, loopt men het risico om een chronisch vitamine B-6 en B-12 tekort op te bouwen. Het grote probleem daarbij is, dat zo'n tekort erg sluipend gaat, en als het er eenmaal is, dan valt het nauwelijks meer ongedaan te maken. Vitamines B-6 en B-12 spelen een ongelooflijk belangrijke rol binnen het zenuwstelsel.
Het is dus nog maar de vraag of het aan te raden is om dit dieet te gaan volgen, wanneer men MS heeft.
Het leuke idee ervan vind ik dat het streven is om in iedere maaltijd alle delen van een plant te eten, dus iets van de wortel, de knol, de stengel, het blad en de vrucht. Bovendien zowel iets uit de groep van granen als iets uit de groep van peulvruchten.
Voor wie er meer vanaf wil weten: Er bestaan vrij veel boeken over deze visie, te vinden in de New-Age-boekhandels. Daar verwijzen we U verder naar.

Voeding volgens de vijf elementen
Nauw verwant, maar minder rigoureus, is de taoÔstische en boeddhistische voedingsleer die helder en duidelijk beschreven staat in Het vijf elementen kookboek. Over de vijf elementen kunt u meer vinden op de bladzijde over Chinese Heelwijzen
Ontgiften Ontslakken
Om gezond te blijven of worden is het niet alleen nodig dat de mens de juiste en voldoende voedingsstoffen binnenkrijgt. Het is ook nodig dat hij zijn gif- en afvalstoffen goed kwijtraakt.
Zoals een mens een zekere voedsel- of energiereserve in zijn lichaam opslaat, in de milt en de vetweefsels, zo slaat hij in ons vervuilde Westen ook gifstoffen op. Ontgiften wil zeggen, het lichaam helpen om deze giften af te voeren. De uitwisselling van zowel voedingstoffen als afvalstoffen vindt voornamelijk plaats in twee organen: de darmen en de longen. Bij diŽten ligt de nadruk uiteraard op de darmen, omdat die onderdeel vormen van ons spijsverteringskanaal. Het is echter nog maar de vraag of dat wel terecht is, want beide organen zijn van wezenlijk belang voor de totale stofwisseling.
Vele mensen gaan ervan uit dat "vasten" of "sapvasten" ook een goede manier is van ontgiften. Omdat men immers nauwelijk nieuwe voedingstoffen tot zich neemt, zal men zijn reserves aanspreken en zo ook de daar opgeslagen giften weer in de bloedsomloop brengen, zodat ze afgevoerd kunnen gaan worden. Het nadeel van vasten is echter dat men de darmen tot een veel lager peil van functioneren brengt, zodat men ook de afvoer van gifstoffen vertraagt. Ontgiften gaat eigenlijk veel sneller en grondiger als men de darmwerking juist activeert, bijvoorbeeld door het eten van rauwkost.
Norit is heel sterk gezuiverde koolstof. Het heeft de naam in de darmen als een soort spons te werken die met name gifstoffen opneemt en afvoert. Als men echt goed wil ontgiften kan men dat het snelste en met de minste bijwerkingen doen door rauwkost en twee noritjes te eten. Nu neemt Norit wellicht ook andere stoffen op, dus is het af te raden om Norit iedere dag te nemen. Dus: allťťn bij een tijdelijke reinigingskuur gebruiken!!!
Ontslakken
Met slakken wordt in dit geval een soort slijmresten in de darmen bedoeld, meestal veroorzaakt door melk- en vleesproducten. Ze ontstaan bij een voeding die te weinig basisch is, m.a.w. te weinig rauwe groenten en fruit bevat. Ontslakken wil dus zeggen:
Het lichaam helpen om deze slijmresten op te ruimen, door een tijdje geen melk- en vleesproducten te eten, en wel veel fruit, rauwkost en groenten, en groenten- en fruitsappen te drinken. (zie ook sapdieet)
Orthomoleculair dieet
Ortho is het Griekse woord voor "juist", "recht", "goed" en "moleculair" betekent: aangaande, of betreffende de moleculen. Binnen een menselijk lichaam spelen zich chemische processen af die waarschijnlijk ingewikkelder zijn dan die in welke chemische fabriek dan ook plaatsvinden. Want in een chemische fabriek vindt de productie van verschillende stoffen gescheiden plaats. In een chemische fabriek kunnen zowel tegelijkertijd landbouwgiften als medicijnen worden gemaakt zonder dat die stoffen met elkaar in contact komen. In het menselijk lichaam beÔnvloeden alle stoffen elkaar en staan in een voortdurende wisselwerking met elkaar. Dat is het basis uitgangspunt van zowel de orthomoleculaire voeding als de orthomoleculaire geneeswijze.
Om gezond te kunnen functioneren moet het lichaam de juiste stoffen, in de juiste verhouding, op het juiste moment, op de goede plaats beschikbaar hebben.
Maar ja, wat is juist? Wat op het ene moment juist is, hoeft dat op een ander moment niet te zijn. Veel adrenaline in je bloed is prima als je voor een leeuw wilt vluchten, maar absoluut ongewenst als je lekker wilt gaan slapen. Iemand die zwaar lichamelijk werk doet heeft dus andere stoffen, of een andere verhouding van stoffen, nodig dan iemand die de hele dag achter een bureau zit. Kortom alles hangt met alles samen.
Toch is er wel iets algemeens over te zeggen. Als een lichaam een bepaald sporenelement, of een bepaalde vitamine mist, dan kan het bepaalde stoffen niet meer vormen en ontstaan er bepaalde afwijkingen. Denk aan "scheurbuik" en "de Engelse ziekte".
De diagnose van het bloedbeeld kan, naast prikken (zie daarvoor ook Levend bloedtest) ook op veel andere alternatieve manieren plaatsvinden. Zie alternatieve diagnostiek voor alle alternatieve diagnosemethoden of kies een van de volgende: Haartest, iriscopie of Touch for Health).
Al eeuwen is er onderzoek gedaan naar de verbanden tussen voeding en gezondheid. Op die traditie zijn wat nu ook wel "de orthomoleculairen" worden genoemd, verder gegaan. O.a. ook op de ervaringen van dr. Moerman en andere pioniers op dat gebied. Dat heeft geleid tot een algemeen voedingsadvies over de juiste balans van de verschillende voedingsstoffen. Het voert te ver om daar hier in detail op in te gaan. Er is een Stichting Orthomoleculaire Educatie die zich daar al mee bezighoudt. Globaal kan men de visie ook zelf bedenken. Een vuistregel daarbij is: eet vijf tot zeven maal zoveel groente en fruit als het gewicht van alle andere voedingsmiddelen tezamen. (En dan uiteraard geen druiven die volzitten met zenuwgas of ander gif.) Eet bovendien een deel van de groenten rauw. (Zie ook: recepten en info ortho)
Gezonde voeding is geen mystieke zaak, maar een broodnuchtere levensvoorwaarde.

Iedereen kan gewoon zelf bedenken dat ons gehannis en gemanipuleer met voedsel een prijs zal hebben die we zelf met onze gezondheid zullen betalen en die de kosten in de zorgsector zullen opjagen. De orthomoleculaire clubs onderbouwen dat feit zoveel mogelijk wetenschappelijk verantwoord. Net als de hele farmaceutische industrie doen ze dat op commerciŽle basis.
Sapdieet
Een sapdieet is een soort modegril waarbij men de voeding een tijdje vervangt door vruchten- en groentesappen. Meestal gebruikt men dan kant-en-klaarvruchtensappen uit een fles of een pak. In mijn ogen heeft dat weinig zin. Omdat alle kant-en klaarproducten sterk verhit zijn geweest om houdbaar te blijven, en anders voorzien worden van conserveringsmiddelen, is het maar de vraag in hoeverre ze nog gezond te noemen zijn. Bovendien hebben fruitsappen het nadeel dat ze de hoeveelheid gif die onze cultuur gewend is op fruit te spuiten, in geconcentreerde hoeveelheden bevatten. Vaak krijgt men tijdens zo'n sapdieet hoofdpijn omdat de hoeveelheid gifstoffen in het bloed erdoor verhoogd raakt. Het idee is dat men deze dan af kan voeren. Tegelijkertijd echter wordt door het gebrek aan voedsel de darmwerking en daardoor ook de uitscheiding van gifstoffen vertraagd. Zelf ben ik meer een voorstander van dagelijks gezonde voeding, dan van schransen met Kerst en daarna in januari dan een sapdieet gaan volgen. (A.E.). Toch zijn er mensen die erbij zweren omdat het ze zo goed doet. (Zie ook:
ontgiften, ontslakken en vasten-reinigingskuren)
SPIRITUELE VOEDINGSOPVATTINGEN

Uitgangspunt: Eten is meer dan het tot je nemen van voedingsstoffen.
Alle oude religies en sommige moderne kennen ook dieet- en bereid-voorschriften waarbij sommig eten al dan niet taboe of onrein is verklaard. Dat komt voort uit het idee dat je niet alleen de stof eet maar ook het bewustzijn dat aan wat je eet gehecht is.
Geloof en spirituele reinheid heeft heel veel te maken met respect, vertrouwen in het leven en God, innerlijke rust, innerlijke vrede, harmonie en stilte.
Alle slachtwetten van alle religies zijn erop gericht te voorkomen dat het dier bang en gestresst is op het moment dat het overlijdt. Als een dier bang is dan ontwikkelt het bepaalde hormonen, stressstoffen die spanning veroorzaken om energie vrij te zetten om te kunnen vechten of vluchten. Als je een bang dier slacht en opeet dan krijg je dus die stoffen binnen en dat zou je bewustzijn verlagen en vernauwen.
Als het eten met respect, toewijding en liefde wordt bereid dan hecht het bewustzijn van respect, toewijding en liefde zich als meerwaarde aan de maaltijd. Als de maaltijd dan ook nog met aandacht, respect, toewijding en dankbaarheid wordt gegeten, dan wordt de goede lichamelijke voeding tevens zuivere spirituele voeding en kan het dagelijks eten een geheiligd en helend ritueel worden.
Rudolf Steiner heeft voor de antroposofen ook nog landbouw- en veeteelt-cultuurregels toegevoegd. Vroeger was het disrespect voor de natuur zoals wij dat hebben ontwikkeld, onder andere gif op graan, groente en fruit spuiten en varkens hun bewegingsvrijheid, of koeien de wei ontnemen, nog niet gebruikelijk en waren dat soort regels nog niet nodig om respectvolle, liefdevolle voeding op tafel te kunnen zetten.
Volgens het voorlichtingsbureau van de voeding verliest opgewarmd eten aan voedingswaarde. Volgens de Ayurveda (de gezondheidszorgafdeling binnen de Veda's, de heilige Hindoe geschriften) verliest het aan prana (elementaire alles doordringende goddelijke energie) en verandert in water gekookt eten als je het opwarmt in iets dat je op den duur zal vergiftigen.
Vele religies zijn gericht op bewustworden en bewustzijn. Het "Ken Uzelve" uit de bijbel. Bijna alle religies beschouwen onwetendheid (angst, onwaarheden, diefstal en wantrouwen komen daarbij voort uit ontwetendheid) als bron van alle kwaad (en dus ook ziekte). Sommige religies beschouwen bewustzijn dat zichzelf niet kent als schadelijk voor bewustzijn dat zichzelf wel wil kennen.
Hoe absurd het ons ook in de oren mag klinken dat je via de voeding je verbindt met het bewustzijn van wat je eet, het idee komt niet zo maar uit de lucht vallen.
In eerste instantie ging onze wetenschap ervan uit dat er alleen materie bestond, toen bleek alle materie ook energie te zijn, nu neigt de wetenschap ertoe om alles als informatie te zien, waarom zou het bij de volgende ronde van wetenschappelijke ontdekkingen niet bewustzijn kunnen blijken te zijn? De mystici uit India wisten vijfduizend jaar geleden al dat alles uit energie was opgebouwd en hebben dat zelfs toen al opgeschreven. Ze noemden het goddelijke energie waarbij God als ook scheppende kracht van alle bewustzijn en alles wat leeft werd gezien.
Ze zeggen dat de spirituele waarneming goeddeels door de smaak en geur tot stand komt. Waarom smaakt de maaltijd die de ťťn uit dezelfde ingrediŽnten bereidt als de ander zoveel lekkerder? Is dat het plezier en de liefde waarmee het eten bereid is dat je proeft? (Zie ook: recepten.)

Stoffen

Bij herhaling circuleren er geruchten over voedingsstoffen die MS zouden kunnen activeren of afremmen.
(Voedings)stoffen die MS volgens gerucht zouden kunnen activeren: (Zie ook remmen)
  1. alcohol, ieder glas alcohol breekt minstens 400 hersencellen af, bovendien verandert het gebruik ervan zowel de reactie snelheid als de waarneming. Daarom wordt het gebruik van alcohol zeker bij MS afgeraden. Erv-25
  2. chocola en cacao, staat hoog op de lijst van verdachte stoffen bij MS. Veel mensen met MS hebben een chocolade of cacao- voedselintolerantie. Zie maasdieet en artikel en vele ervaringen van mensen met MS. Dit zou te maken kunnen hebben met het ontbreken van een bepaald leverenzym.
  3. koffie, prikkelt het zenuwstelsel en activeert het lichaam, daarom wordt het drinken ervan vaak afgeraden. Erv-25
  4. roomboter, zou een stof bevatten die lijkt op myeline, wanneer men daar een allergie tegen ontwikkelt, leert het lichaam ook om de eigen myeline af te breken. Bovendien bevat roomboter veel verzadigde vetten. Daarom wordt het eten ervan bij MS afgeraden.
  5. suiker, zeker geraffineerde suikers, maar waarschijnlijk alle suikers die verhit zijn geweest, (dus ook de meeste honing en bijna alle kant-en-klaar-vruchtensappen) hebben en sterk onregelende werking op de energiebalans van het lichaam. Die ontregeling wordt in versterkte vorm hypoglycaemie genoemd. Bovendien tast suiker de vitaminebalans in het lichaam aan. Daarom wordt het gebruik ervan bij MS afgeraden. Zie ook: Regels van het Macdougall-diŽet en Erv-25
  6. verzadigde vetten, ms wordt door o.a. Judy Graham beschouwd als een stofwisselingsstoornis van de vetzuur-stofwisseling. Verzadigde vetten dragen waarschijnlijk ook bij aan het ontstaan van hart- en vaatziekten. Daarom wordt de consumptie ervan ook bij MS afgeraden. Zie ook roomboter wordt dus dubbel afgeraden.
  7. almalgaam-vullingen.
De afremmende voedingsstoffen zouden zijn: (Zie ook activeren)
  1. vette vis (bijv. makreel en paling),
  2. teunisbloem
  3. teunisbloemolie en andere oliŽn met een hoog percentage Omega 3, 6 en/of 9 gamma-lynoleenzuur.
  4. Er zijn mensen die het idee hebben dat suikervrije cola (vermoedelijke werkende stof: guarana uit de cocaplant) kan helpen om MS wat af te remmen.
  5. Soms wordt MS in verband gebracht met een tekort aan vitames B. Er zijn in het verleden zelfs experimenten gedaan met Vitamines B-injecties. Het gaat met name om de Vitamines B: 1, 2, 3, 5, 6, 12 en Foliumzuur. Aanvulling van een of meer van deze stoffen zou dan de MS wat afremmen.
  6. Soms wordt MS in verband gebracht met een tekort aan bepaalde mineralen als zink, selenium of andere sporenelementen. Aanvulling van een of meer van deze stoffen zou dan de MS wat afremmen.

Vasten-reinigingskuren
Vasten-reinigingskuren vinden op het ogenblik nogal opgang. Bijna alle religies kennen vastenperiodes. Het idee erachter is dat een tijdje niet eten de mens helpt om zijn aardse behoeften te leren beheersen en dat hij/zij zo de geest belangrijker kan leren maken dan zijn lichaam. Het lichaam verbruikt in zo'n periode weinig energie voor de spijsvertering en zodoende wordt er energie vrijgemaakt ten behoeve van de spiritualiteit.
Niet eten helpt om je wat zweveriger te gaan voelen. Als men toch al moeite heeft om te weten waar zijn lichaam zich bevindt dan is het dus niet aan te raden om ook nog te gaan vasten. In veel religies is de vastenperiode een soort alibi geworden om de periodes eromheen overmatig te eten. Dat was niet het oorspronkelijke idee achter zo'n vastenperiode. In dat geval is het waarschijnlijk gezonder om regelmatig, gelijkmatig, gewoon gezond te eten. Over het algemeen helpt vasten ook niet echt wanneer men bijvoorbeeld af wil vallen. Bovendien is het de vraag in hoeverre vasten nog helpt om het lichaam te reinigen. Meestal kan men het lichaam beter helpen zich van gifstoffen te ontdoen door wel te eten, en wel zodanig men de darmwerking juist activeert. (Zie hiervoor ontgiften, onslakken en sapdieet)
Veganistisch dieet
Iemand met een veganistische levensopvatting zal het gebruik van alle dierlijke producten afwijzen. Dus ook van leer, wol, zijde, honing, en helemaal boter, melk, kaas en eieren. Deze voeding vertoont veel overeenkomsten met de streng macrobiotische voeding. Men gebruikt alleen plantaardige producten, granen, peulvruchten, groenten, fruit en noten. Ook het gebruik van honing, gist- en gistproducten wordt vaak afgewezen. Dit maakt dat er bijv. grote problemen kunnen ontstaan met o.a. de vitamines B-6 en B12, die beide erg belangrijk zijn voor het functioneren van het zenuwstelsel. Dit strikte dieet is dus niet echt aan te raden als men MS heeft. Men kan echter wel zonder problemen een paar dagen per week veganistisch eten. Het voorziet in een aantal verrukkelijke gerechten (zie: recepten).
Vegetarisch dieet
Meestal zal hiermee de z.g. lacto-vergetarische voedingswijze worden bedoeld. Men eet dan geen vlees en vis, maar wel dierlijke producten als melk, melkproducten, honing en al dan geen eieren. Bij een uitgekiende vegetarische voeding kan men heel gezond blijven. Wel dient er bij MS extra zorg te zijn voor het voldoende aanwezig zijn van meervoudig onverzadigde vetzuren, door bijv. het aanmaken van de sla met een goede koudgeperste olie. (Zie ook recepten.)



























Ga naar het hoofdmenu met de homepage.